హనుమంతుడి అష్టసిద్ధులు ఏమిటి? వాటి పేర్లు, అర్థాలు, హనుమాన్ చాలీసాతో సంబంధం

హనుమంతుడు అంటే అపారమైన బలం, అచంచలమైన భక్తి, అసాధారణమైన జ్ఞానం గుర్తుకు వస్తాయి. రామాయణంలో శ్రీరాముడికి అత్యంత విశ్వాసపాత్రుడైన భక్తుడిగా హనుమంతుడు ఎన్నో అద్భుతమైన కార్యాలను సాధించాడు. హనుమంతుడి మహిమను తెలియజేసే ప్రసిద్ధ భక్తి స్తోత్రం హనుమాన్ చాలీసా. ఇందులోని ఒక చౌపాయి అష్టసిద్ధులు, నవనిధులను ప్రసాదించే వరం హనుమంతుడికి లభించిందని వివరిస్తుంది.

“అష్టసిద్ధి నవనిధి కే దాతా, అస వర దీన్హ జానకీ మాతా”

ఈ చౌపాయి అర్థం ఏమిటి? అష్టసిద్ధులు అంటే ఏమిటి? వాటి పేర్లు, ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత గురించి తెలుసుకుందాం.

హనుమాన్ చాలీసాలో అష్టసిద్ధుల ప్రస్తావన

హనుమాన్ చాలీసాను గోస్వామి తులసీదాసు రచించారు. ఇందులో 40 చౌపాయిలతో పాటు ప్రారంభ, ముగింపు దోహాలు ఉంటాయి. హనుమంతుడి పరాక్రమం, జ్ఞానం, శ్రీరాముడిపై ఆయనకున్న భక్తి, భక్తులను కాపాడే స్వభావం ఇందులో వర్ణించబడ్డాయి.

హనుమాన్ చాలీసాలోని 31వ చౌపాయి అష్టసిద్ధులు, నవనిధులను ప్రసాదించే శక్తి హనుమంతుడికి ఉందని చెబుతుంది. ఈ వరాన్ని జానకీమాత అంటే సీతాదేవి ఆయనకు ఇచ్చినట్లు భక్తి సంప్రదాయం వివరిస్తుంది.

హిందూ ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాల్లో అష్టసిద్ధులు అంటే ఎనిమిది విశేషమైన సిద్ధులు లేదా అలౌకిక సామర్థ్యాలు. వాటి పేర్లు, అర్థాలు ఇవి.

హనుమంతుడి అష్టసిద్ధులు – పేర్లు, అర్థాలు

1. అణిమా సిద్ధి

అణిమా అంటే అతి చిన్న రూపాన్ని ధరించగల సామర్థ్యం. రామాయణంలో సీతాదేవిని వెతుకుతూ లంకకు వెళ్లిన హనుమంతుడు సూక్ష్మరూపాన్ని ధరించి ఆమెను దర్శించుకున్నట్లు వర్ణించబడింది. హనుమాన్ చాలీసాలోని “సూక్ష్మ రూపధరి సియహి దిఖావా” అనే చౌపాయి ఈ ఘట్టాన్ని గుర్తుచేస్తుంది.

2. మహిమా సిద్ధి

మహిమా అంటే తన రూపాన్ని అపారంగా విస్తరించగల సామర్థ్యం. హనుమంతుడు అవసరాన్ని బట్టి తన రూపాన్ని పెద్దదిగా చేసుకున్న ఘట్టాలను ఈ సిద్ధికి ఉదాహరణలుగా భక్తులు భావిస్తారు. ఇది ఆయన అపారమైన శక్తికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది.

3. గరిమా సిద్ధి

గరిమా అంటే తన శరీరాన్ని అత్యంత భారంగా మార్చుకోగల సామర్థ్యం. భారతీయ ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాల్లో ఇది అష్టసిద్ధుల్లో ఒకటిగా పేర్కొనబడింది. హనుమంతుడి అచంచలమైన శక్తి, స్థిరత్వాన్ని వివరించేటప్పుడు ఈ సిద్ధిని ప్రస్తావిస్తారు.

4. లఘిమా సిద్ధి

లఘిమా అంటే అత్యంత తేలికగా మారగల సామర్థ్యం. హనుమంతుడు సముద్రాన్ని దాటి లంకకు చేరుకున్న ఘట్టం ఆయన అసాధారణమైన వేగం, చురుకుదనాన్ని గుర్తుచేస్తుంది. హనుమాన్ చాలీసాలోని “జలధి లాంఘి గయే అచరజ నాహీ” అనే చౌపాయి ఈ కార్యాన్ని వర్ణిస్తుంది.

5. ప్రాప్తి సిద్ధి

ప్రాప్తి అంటే కోరుకున్న వస్తువును లేదా లక్ష్యాన్ని చేరుకోగల సామర్థ్యం. సీతాదేవిని కనుగొనడం, సంజీవని మూలిక కోసం ప్రయాణించడం వంటి హనుమంతుడి కార్యాలు లక్ష్యసాధనకు ప్రతీకలుగా భావించబడతాయి.

6. ప్రాకామ్య సిద్ధి

ప్రాకామ్యం అంటే సంకల్పించిన కార్యాన్ని సాధించగల సామర్థ్యం. హనుమంతుడి దృఢమైన సంకల్పం, శ్రీరాముడి కార్యాన్ని పూర్తి చేయాలనే అంకితభావం ఈ సిద్ధి భావనతో అనుసంధానించబడతాయి.

7. ఈశిత్వ సిద్ధి

ఈశిత్వం అంటే ఆధిపత్యం లేదా నియంత్రణకు సంబంధించిన విశేషమైన శక్తి. హనుమంతుడు తన శక్తిని ధర్మరక్షణ కోసం వినియోగించడం ఈ భావనకు ఆధ్యాత్మిక ఉదాహరణగా చెప్పబడుతుంది.

8. వశిత్వ సిద్ధి

వశిత్వం అంటే నియంత్రించే లేదా ప్రభావితం చేయగల సామర్థ్యం. హనుమంతుడి జ్ఞానం, వినయం, మాటతీరు ఇతరుల విశ్వాసాన్ని పొందడానికి సహాయపడతాయి. ఆయన వ్యక్తిత్వంలోని ఈ లక్షణాలను వశిత్వ భావనతో పోలుస్తారు.

హనుమాన్ చాలీసా పఠించడం ఎందుకు విశేషం?

హనుమంతుడి అష్టసిద్ధుల గురించి తెలుసుకోవడం ద్వారా ఆయన మహిమను అర్థం చేసుకోవచ్చు. అయితే హనుమాన్ చాలీసా కేవలం అద్భుత శక్తుల గురించి చెప్పే స్తోత్రం మాత్రమే కాదు. అది భక్తి, ధైర్యం, వినయం, సేవాభావం వంటి గుణాలను కూడా మనకు గుర్తుచేస్తుంది.

ఉదాహరణకు, “విద్యావాన గుణీ అతిచాతుర, రామ కాజ కరివే కో ఆతుర” అనే చౌపాయి హనుమంతుడి జ్ఞానాన్ని, సద్గుణాలను, శ్రీరాముడి కార్యాలను నెరవేర్చాలనే ఆసక్తిని వివరిస్తుంది.

అలాగే, “దుర్గమ కాజ జగత కే జేతే, సుగమ అనుగ్రహ తుమ్హరే తేతే” అనే చౌపాయి హనుమంతుడి అనుగ్రహంతో కష్టమైన పనులు కూడా సులభమవుతాయనే భక్తుల విశ్వాసాన్ని తెలియజేస్తుంది.

హనుమాన్ చాలీసాను భక్తితో పఠించడం చాలామందికి మనశ్శాంతి, ధైర్యం, ఆధ్యాత్మిక ప్రేరణను అందించే నిత్య ఆచారం. ప్రతి చౌపాయి భావాన్ని అర్థం చేసుకుంటూ చదివితే హనుమంతుడి గుణాలను మరింత లోతుగా తెలుసుకోవచ్చు.

అష్టసిద్ధుల కంటే హనుమంతుడి భక్తి ఎందుకు గొప్పది?

హనుమంతుడి గొప్పతనం కేవలం ఆయనకు ఉన్న శక్తుల్లోనే లేదు. ఆ శక్తిని స్వార్థం కోసం కాకుండా శ్రీరాముడి సేవ కోసం వినియోగించడంలో ఉంది. జ్ఞానం, ధైర్యం, వినయం, కర్తవ్యనిష్ఠ, భక్తి ఆయన వ్యక్తిత్వంలోని ముఖ్యమైన లక్షణాలు.

అందుకే హనుమంతుడిని ఆరాధించేవారు ఆయన శక్తితో పాటు ఆయనలోని భక్తి, సేవాభావం, మనోధైర్యం వంటి గుణాలను కూడా ఆదర్శంగా తీసుకుంటారు.

హనుమాన్ చాలీసా తెలుగులో చదవండి

హనుమంతుడి అష్టసిద్ధుల గురించి తెలుసుకున్న తర్వాత, ఆ మహావీరుడి పరాక్రమాన్ని, శ్రీరాముడిపై ఆయనకున్న అచంచలమైన భక్తిని వివరించే హనుమాన్ చాలీసాను చదవండి.

హనుమాన్ చాలీసా ప్రతి చౌపాయి తెలుగు భావంతో చదవాలనుకుంటున్నారా?

👉 Hariomeలో హనుమాన్ చాలీసా తెలుగు పాఠం, ప్రతి చౌపాయి భావాన్ని చదవండి